Σε μια νέα σειρά στοχευμένων κυρώσεων προχώρησε στις 23 Ιουλίου το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ, βάζοντας στο στόχαστρο ανταλλακτήριο συναλλάγματος με έδρα την Τουρκία, καθώς και ανώτερο στέλεχος της Μουσουλμανικής Αδελφότητας.
Σύμφωνα με το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών, η εταιρεία «El-Kahira για Γενικό Εμπόριο» διακίνησε εκατοντάδες χιλιάδες δολάρια προς όφελος της Χαμάς, ενώ παράλληλα ο ιδιοκτήτης και οι μέτοχοί της ενεπλάκησαν σε ξέπλυμα χρήματος για λογαριασμό εγκληματικών δικτύων, όπως η σουηδική οργάνωση Foxtrot.
Στο πλαίσιο των ίδιων μέτρων, επιβλήθηκαν κυρώσεις και στον Mahmoud al Abyari, γενικό γραμματέα της Μουσουλμανικής Αδελφότητας στο Ηνωμένο Βασίλειο, για τη συνδρομή του στην άντληση κεφαλαίων υπέρ των τουρκικών ιδρυμάτων Filistin Vakfi και Hayat Yolu, τα οποία έχουν ήδη δεσμευτεί από τις ΗΠΑ λόγω της υποστήριξής τους στη Χαμάς.
Επαναλαμβανόμενα πλήγματα και το πολιτικό υπόβαθρο στην Άγκυρα
Η ενέργεια αυτή αποτελεί τη συνέχεια προγενέστερων κυρώσεων που επιβλήθηκαν τον Ιανουάριο και τον Μάρτιο. Το FDD’s Long War Journal είχε αναφέρει τον Μάρτιο ότι η OFAC επέβαλε περιορισμούς σε τρία τουρκικά φιλανθρωπικά ιδρύματα (Ghazi Destek Dernegi, Hayat Yolu και White Hands), τα οποία διοχέτευαν πόρους σε οργανώσεις της Χαμάς στη Γάζα.
Παράλληλα, το 2024 είχαν επιβληθεί κυρώσεις στον Jihad Yaghmour, εκπρόσωπο της Χαμάς στην Τουρκία, ο οποίος διατηρεί επαφές με Τούρκους βουλευτές και διευκολύνει συναντήσεις μεταξύ της ηγεσίας της οργάνωσης και στελεχών του κυβερνώντος κόμματος AKP. Το γεγονός ότι μέσα σε λιγότερο από δύο χρόνια επιβλήθηκαν τρεις γύροι κυρώσεων αποτυπώνει την εκτίμηση της Ουάσινγκτον ότι το τουρκικό έδαφος εξακολουθεί να προσφέρει στη Χαμάς διαύλους χρηματοδότησης και πολιτική πρόσβαση.
Το αδιέξοδο με τα F-35, τους κινητήρες F-110 και τους S-400
Σύμφωνα με τον Sinan Ciddi και τον Tyler Stapleton, συνεργατών του FDD, αυτές οι εξελίξεις επιβαρύνουν περαιτέρω τα εξοπλιστικά αιτήματα της Άγκυρας. Επιστολή του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ προς το Κογκρέσο (με ημερομηνία 22 Ιουλίου 2026), την οποία αποκάλυψε η εφημερίδα Καθημερινή, επιβεβαιώνει ότι η Τουρκία δεν μπορεί να επανενταχθεί στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35 βάσει του νόμου CAATSA και της NDAA (2020), εφόσον δεν διακόψει οριστικά την εξάρτησή της από το ρωσικό σύστημα S-400.
Ωστόσο, η αμερικανική διπλωματία υπογραμμίζει παράλληλα τη συνεχή ανησυχία της για τους δεσμούς της Τουρκίας με τη Χαμάς, αναγνωρίζοντας πάντως ότι η Άγκυρα χρησιμοποίησε τις επαφές της με την πολιτική ηγεσία της οργάνωσης για τη διευκόλυνση της πρώτης φάσης της εκεχειρίας στη Γάζα.
Η παράμετρος αυτή περιπλέκει και την προσπάθεια της Τουρκίας να εξασφαλίσει αμερικανικούς κινητήρες F-110 για το εγχώριο μαχητικό αεροσκάφος πέμπτης γενιάς, Kaan.
Ανοιχτοί δίαυλοι της Άγκυρας με τη νέα ηγεσία της Χαμάς
Οι σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Χαμάς εκτείνονται και στο πεδίο των μυστικών υπηρεσιών. Στις 21 Ιουλίου, η Χαμάς ανακοίνωσε ότι ο επικεφαλής της τουρκικής υπηρεσίας πληροφοριών (MIT), Ιμπραήμ Καλίν, επικοινώνησε προσωπικά με τον Χαλίλ αλ Χάγια για να τον συγχαρεί για την εκλογή του στη θέση του νέου ηγέτη της οργάνωσης.
Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση της Χαμάς, η κίνηση αυτή επιβεβαιώνει «την υποστήριξη της Τουρκίας προς τον παλαιστινιακό λαό». Σημειώνεται ότι ο κ. Καλίν είχε φιλοξενήσει το πολιτικό γραφείο της Χαμάς στην Κωνσταντινούπολη τον Μάρτιο του 2026.
Αυστηρή στάση από το αμερικανικό Κογκρέσο
Στο πλαίσιο του νομοσχεδίου για την Εθνική Άμυνα, τόσο η Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και η Γερουσία των ΗΠΑ επιχειρούν να εισαγάγουν τροπολογίες για τον περιορισμό της τουρκικής συμπεριφοράς.
Διακομματική πρόταση στη Βουλή ζητά από το Υπουργείο Εξωτερικών να υποβάλει έκθεση σχετικά με το αν η Τουρκία φιλοξενεί μέλη της Χαμάς, αν της παρέχει πρόσβαση στο χρηματοπιστωτικό της σύστημα ή στρατιωτική συνδρομή. Στη Γερουσία, προτεινόμενη τροπολογία συνδέει άμεσα την όποια ενδεχόμενη πώληση F-35 με την υποχρέωση των Υπουργείων Εξωτερικών και Οικονομικών να πιστοποιήσουν ότι η Άγκυρα έχει παύσει κάθε υποστήριξη προς την τρομοκρατική οργάνωση.
Ο κίνδυνος επαναφοράς στη «γκρίζα λίστα» της FATF
Οι συνεχείς αποκαλύψεις για τη δραστηριότητα δικτύων της Χαμάς στην Τουρκία ενδέχεται να προκαλέσουν την αντίδραση διεθνών εποπτικών οργανισμών.
Ενόψει της ολομέλειας της Ομάδας Χρηματοοικονομικής Δράσης (FATF) τον Οκτώβριο στο Παρίσι, υπενθυμίζεται ότι η Τουρκία είχε συμπεριληφθεί στη «γκρίζα λίστα» το 2021 λόγω ελλείψεων στην αντιμετώπιση του ξεπλύματος χρήματος και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Τα νέα ευρήματα και οι κυρώσεις των ΗΠΑ ενδέχεται να οδηγήσουν σε εκ νέου αυστηροποίηση της επιτήρησης του τουρκικού χρηματοπιστωτικού τομέα.
Δείτε επίσης:
- Τραμπ για F-35: «Η Τουρκία είναι καλός σύμμαχος – Κανείς δεν μας λέει τι θα πουλήσουμε»
- Nordic Monitor: Σχέδιο σφαγής Αμερικανών στρατιωτών σε βάση στην Τουρκία
- Ελεύθεροι οι ηγέτες της τουρκικής Χεζμπολάχ που ευθύνεται για 183 δολοφονίες πολιτών
- Έκθεση-σοκ της γερμανικής υπηρεσίας πληροφοριών: Στο στόχαστρο τα ισλαμιστικά δίκτυα του Ερντογάν
- FBI: Η Τουρκία ως διάδρομος διέλευσης του ISIS για ξένους μαχητές
- Nordic Monitor: Η οικογένεια Ερντογάν δημιούργησε ένα πανεθνικό παραστρατιωτικό δίκτυο
