Φαντάζεστε το λιμάνι του Πειραιά να έχει «κράχτες», να ζητάνε από τους υποψήφιους ταξιδιώτες να προτιμήσουν το δικό τους πλοίο για τον προορισμό που επιθυμούν; Φαντάζεστε τις ακτοπλοϊκές εταιρείες να ανταγωνίζονται με τιμές…. κάτω του κόστους και να προσφέρουν δωρεάν φαγητό;
Σήμερα αυτές οι εικόνες μοιάζουν με σενάριο επιστημονικής φαντασίας. Κι όμως πριν από 90 χρόνια αποτελούσαν καθημερινό φαινόμενο τους καλοκαιρινούς μήνες.
Βρισκόμαστε στα 1933. Οι ακτοπλοϊκές εταιρείες έχουν χάσει τις κερδοφόρες γραμμές με τα λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας, της Κωνσταντινούπολης, της Αλεξάνδρειας και της Ιταλίας (Μπρίντεζι). Οι τοπικές κυβερνήσεις για πολιτικούς λόγους δίνουν κίνητρα στις δικές τους εταιρείες και χρηματοδοτούν τα δρομολόγια. Ειδικά η Ιταλία του Μπενίτο Μουσολίνι προσπαθεί να κυριαρχήσει καταρχήν ναυτικά στη Μεσόγειο. Αργότερα θα το επιχειρήσει και στρατιωτικά με χαρακτηριστική αποτυχία.
Οι Έλληνες πλοιοκτήτες υποχρεωτικά περιορίζονται στα ελληνικά λιμάνια. Είναι η εποχή που οι αεροπορικές συγκοινωνίες είναι ανύπαρκτες, ενώ τα μεγάλα λιμάνια σε Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Βόλο, Σάμο Χίο μεταφέρουν επιβάτες και εμπορεύματα.
Παράλληλα οι οικονομικοί εσωτερικοί μετανάστες στην Αθήνα με την καλολκαιρινή τους άδεια θέλουν να γυρίσουν έστω και για λίγο στις ιδιαίτερες πατρίδες τους, ενώ δειλά δειλά δημιουργείται το πρώτο τουριστικό ρεύμα με Έλληνες που θέλουν να ανακαλύψουν τις ομορφιές της χώρας τους.
Σε αυτό το περιβάλλον η μάχη των ακτοπλοϊκών εταιρειών είναι αμείληκτη. Έχει δημιουργηθεί το πρώτο ακτοπλοϊκό τραστ, το «Κοινόν Ταμείον Ακτοπλοϊκών Επιχειρήσεων» που προσπαθει να εποιβληθεί στις γραμμέες εσωτερικού, Υπάρχει αντίδραση από τους εφοπλιστές εκτός τραστ που διαθέτουν 21 πλοία έναντι 40 των ανταγωνιστών τους.
Μόνη λύση το φθηνό εισιτήριο. Ο αγώνας επιβίωσης δημιουργεί έναν ανταγωνισμό χωρίς προηγούνο ρίχνοντας τις τιμές των εισιτηρίων.
Στην εφημερίδα Ακρόπολις διαβάζουμε σε σχετικό ρεπορτάζ:
«Το λιμάνι έχει μεταβληθεί τις τελευταίες μέρες σε αληθινό πολεμικό πεδίο. Οι εφοπλιστές του ακτοπλοϊκού Τραστ και οι εφοπλιστές που δεν βρίσκονται μέσα σε αυτό, αλλά που προσπαθούν να διατηρήσουν την ανεξαρτησία τους, έχουν κηρύξει άγριο εξοντωτικό πόλεμο μεταξύ τους…».
Και λίγο αργότερα δίνει μια εικόνα των ταξιδιωτών:
«Ο κόσμος που φεύγει με το χαμόγελο στα χείλη, δεν αποτελείται, ευτυχώς, μόνο από πολυτάλαντους θνητούς, οι οποίοι κάπου πάνε να περάσουν το καλοκαίρι τους, αλλά και μικροεπαγγελματίες, υπαλλήλους, εργάτες, βιοπαλαιστές, από φτωχούς οικογενειάρχες που με το υστέρημά τους φεύγουν για να πάνε σε μια δροσερή ακρογιαλιά, σε κάποιο γοητευτικό νησί ή στην πατρίδα τους για περάσουν ένα μικρό διάστημα, να κάνουν την άδειά τους, να αναστηθούν, να συνέλθουν από τον σκληρό μόχθο….»
Στο ίδιο ρεπορτάζ διαβάζουμε ότι οι τιμές έχουν κατρακυλήσει. Με 75 δραχμές ταξιδεύει κάποιος α’ θέση για Θεσσαλονίκη (40 δρχ. η β’ και 25 δρχ. η γ΄).
Δίνει όμως και την εικόνα που συναντά ο υποψήφιος ταξιδιώτης:
«Μόλις περάσετε το κιγκλιδωτό διάζωμα του λιμανιού σας παραλαμβάνουν οι κράχτες των συναγωνιζομένων εταιρειών. Με ελκυστικά χαμόγελα σας ζητούν πληροφορίες:
-Για που κύριε; Μήπως για Χίο;
-Μήπως για Πάτρα;
-Από εδώ περάστε το Ελενάκι.
Οι επιβάτες υποκρίνονται τους… διστακτικούς. Οι κράχτες όμως δεν τους αφήνουν και αρχίζουν το κατέβασμα των εισιτηρίων.
-Τριάντα δραχμές με το τάδε.
-Εικοσιπέντε δραχμές κύριε με το τάδε και καμπίνα πρώτης…
Πολλές φορές ορισμένοι κράχτες έρχονται στα χέρια.
-Που τον πας τον κύριο ρε;
Και τότε δημιουργούνται και επεισόδια, εις τα οποία δίδουν τέρμα τα αγρυπνούντα όργανα του Λιμεναρχείου».
