Υπάρχουν θεωρίες για το εάν θα μπορούσε το ηλιακό σύστημα να φιλοξενήσει ένα δεύτερο ουράνιο σώμα ικανό να στηρίξει ζωή, πέρα από την Γη… Το διαστημόπλοιο Europa Clipper της NASA πάντως εκτοξεύτηκε ήδη από το Διαστημικό Κέντρο Κένεντι, στο Ακρωτήριο Κανάβεραλ, με σκοπό να διαπιστώσει αν το ερώτημα έχει σαφή απάντηση.
Ο πύραυλος Falcon Heavy της εταιρείας SpaceX (Ίλον Μασκ), που μεταφέρει το διαστημικό σκάφος, εκτοξεύτηκε με επιτυχία, έπειτα από την αναβολή της αποστολής, λόγω του κυκλώνα Μίλτον. Το ρομποτικό, ηλιακό σκάφος αναμένεται ότι θα μπει στην τροχιά του πλανήτη Δία… το 2030, αφού καλύψει μια απόσταση 2,9 δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων σε ένα ταξίδι που θα διαρκέσει 5,5 χρόνια! Το Europa Clipper είναι το μεγαλύτερο διαστημόπλοιο που έχει κατασκευάσει η NASA για μια πλανητική αποστολή: Έχει μήκος 30,5 μέτρα και πλάτος 17,6 μέτρα όταν οι κεραίες και τα ηλιακά πάνελ του αναπτυχθούν πλήρως. Είναι δηλαδή μεγαλύτερο από ένα γήπεδο μπάσκετ. Ζυγίζει περίπου 6 τόνους.
Η αποστολή του είναι να διαπιστώσει εάν ένα από τα φεγγάρια του Δία, η Ευρώπη, μπορεί να φιλοξενήσει ζωή. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι κάτω από την παγωμένη επιφάνεια αυτού του δορυφόρου βρίσκεται ένας ωκεανός νερού σε υγρή κατάσταση. «Η Ευρώπη είναι ένα από τα πιο υποσχόμενα μέρη για να αναζητήσουμε ζωή εκτός της Γης», ανέφερε η Τζίνα Ντιμπράτσιο, στέλεχος της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας. Η αποστολή δεν θα αναζητήσει συγκεκριμένες ενδείξεις ζωής, αλλά στόχος είναι να απαντήσει στο φλέγον ερώτημα: Η Ευρώπη περιέχει εκείνα τα συστατικά που θα επέτρεπαν στην ζωή να αναπτυχθεί; Εάν η απάντηση είναι θετική, θα οργανωθεί άλλη αποστολή για να εντοπίσει αυτή την ζωή!
«Είναι η ευκαιρία μας να εξερευνήσουμε όχι έναν κόσμο που θα μπορούσε να ήταν κατοικήσιμος πριν από δισεκατομμύρια χρόνια», όπως ο πλανήτης Άρης, «αλλά έναν κόσμο που θα μπορούσε να είναι κατοικήσιμος σήμερα, αυτή τη στιγμή», σχολίασε με ενθουσιασμό ο Κερτ Νίμπαρ, επιστημονικός υπεύθυνος της αποστολής. Η ύπαρξη της Ευρώπης ήταν γνωστή από το 1610. Τις πρώτες κοντινές φωτογραφίες του φεγγαριού αυτού τις τράβηξαν το 1979 τα θρυλικά διαστημόπλοια Voyager. Σε αυτές διακρίνονταν μυστηριώδεις κοκκινωπές γραμμές να διατρέχουν την επιφάνειά της. Στη δεκαετία του 1990, πέταξε κοντά της το διαστημόπλοιο Galileo, που επιβεβαίωσε την πιθανή ύπαρξη ενός ωκεανού.
Αυτή την φορά, το Europa Clipper είναι εφοδιασμένο με υπερσύγχρονα όργανα: Κάμερες, φασματογράφο, ραντάρ, μαγνητόμετρο. Θα μελετήσει την δομή και την σύνθεση της παγωμένης επιφάνειας, το βάθος και ενδεχομένως την αλατότητα του ωκεανού, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο αλληλεπιδρούν αυτά τα δύο. Για παράδειγμα αν το νερό ανεβαίνει κατά τόπους στην επιφάνεια. Οι επιστήμονες θέλουν να μάθουν αν υπάρχουν στο φεγγάρι τα συστατικά που είναι αναγκαία για την ζωή: Νερό, ενέργεια και ορισμένες χημικές συνθέσεις.
Η Μπόνι Μπουράτι, αναπληρώτρια επιστημονική διευθύντρια της αποστολής, εξήγησε ότι, εάν υπάρχει ζωή, θα βρίσκεται στον ωκεανό με την μορφή πρωτόγονων βακτηρίων. Αλλά σε μεγάλο βάθος, τόσο που το Europa Clipper δεν μπορεί να την δει. Αφού φτάσει στην Ευρώπη, η αποστολή του Europa Clipper θα διαρκέσει άλλα τέσσερα χρόνια. Θα κάνει 49 περιστροφές πάνω από το συγκεκριμένο φεγγάρι, φτάνοντας σε απόσταση έως και 25 χιλιομέτρων από την επιφάνεια. Σε κάθε «πέρασμα» θα δέχεται τεράστιες δόσεις ακτινοβολίας, ισοδύναμες με πολλά εκατομμύρια ακτινογραφίες θώρακος κάθε φορά.
Περίπου 4.000 άνθρωποι εργάστηκαν εδώ και μία δεκαετία για την υλοποίηση της αποστολής, το κόστος της οποίας φτάνει τα 5,2 δισεκ. δολάρια. Η επένδυση αυτή δικαιολογείται από την σημασία των δεδομένων που θα συλλεχθούν, σύμφωνα με τη NASA. Αν το δικό μας ηλιακό σύστημα φιλοξενεί δύο κατοικήσιμους κόσμους, τη Γη και την Ευρώπη, «σκεφτείτε τι θα σήμαινε αυτό αν επεκτείνουμε αυτό το συμπέρασμα στα δισεκατομμύρια άλλα ηλιακά συστήματα του γαλαξία μας», είπε ο Κερ Νίμπαρ. Το Europa Clipper δεν θα είναι μόνο του «εκεί έξω». Παράλληλα, το διαστημόπλοιο Juice της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας (ESA) θα μελετά δύο άλλα φεγγάρια του Δία, τον Γανυμήδη και την Καλλιστώ.
Are you one of the 2.6 million Earthlings who submitted your name to be placed aboard the spacecraft? It’s on its way to the Jupiter system! More about our “Message in a Bottle” pic.twitter.com/GFKm3obODx
— NASA Europa Clipper (@EuropaClipper) October 14, 2024
Liftoff, @EuropaClipper!
Today, we embark on a new journey across the solar system in search of the ingredients for life within Jupiter’s icy moon.
Our next chapter in space exploration has begun.pic.twitter.com/1OBrI0hinr
— Bill Nelson (@SenBillNelson) October 14, 2024
We’re a pretty happy team right now.
Meet some of the people who make the mission happen: https://t.co/fr0ErDoYds pic.twitter.com/KXgjycHUxX
— NASA Europa Clipper (@EuropaClipper) October 14, 2024
U.S. Poet Laureate @adalimon‘s original poem “In Praise of Mystery: A Poem for Europa” will travel aboard the #EuropaClipper spacecraft on its 1.8-billion-mile journey to the ocean moon.
Hear it read by Ada herself ⬇️ pic.twitter.com/uPpbZOQxwp
— NASA Europa Clipper (@EuropaClipper) October 14, 2024
Europa is about the same size as Earth’s moon – yet evidence suggests that, beneath its surface, it has more water than all Earth’s oceans combined! See why we think this is the case and the implications for life. pic.twitter.com/oDKnoHLj08
— NASA Europa Clipper (@EuropaClipper) October 14, 2024
Watch as our largest planetary spacecraft takes flight!@EuropaClipper is targeted to launch at 12:06pm ET (1606 UTC) on a Falcon Heavy rocket from @NASAKennedy, beginning its journey to Jupiter’s ocean moon, Europa. https://t.co/ajxnh7LMhQ
— NASA (@NASA) October 14, 2024
