Σφοδρή κριτική δέχεται η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας με αφορμή πρόσφατες τοποθετήσεις του Γενικού Γραμματέα του Υπουργείου, κ. Αντώνη Οικονόμου, σχετικά με το ευρωπαϊκό πρόγραμμα SAFE. Η κριτική, που εκπορεύεται από κύκλους της αμυντικής βιομηχανίας, υπογραμμίζει μια ανησυχητική απόκλιση ανάμεσα στις δεσμεύσεις του Πρωθυπουργού για μια σύγχρονη εγχώρια παραγωγή και στις πρακτικές που ακολουθεί η Μεσογείων.
Η διαμάχη για τον ρόλο των εταιρειών
Σύμφωνα με ανάλυση του defence Point, το κεντρικό σημείο τριβής εστιάζεται στη θέση του κ. Οικονόμου ότι «αποτελεί μύθο η συμμετοχή εταιρειών στο SAFE». Οι επικριτές του επισημαίνουν ότι η πραγματικότητα στην Ευρώπη είναι εκ διαμέτρου αντίθετη:
Ευρωπαϊκή πρακτική: Η πλειονότητα των προτάσεων των κρατών-μελών βασίστηκε σε έτοιμα σχέδια βιομηχανιών.
Χρηματοδότηση επενδύσεων: Το πρόγραμμα επιτρέπει ρητά τη χρηματοδότηση βιομηχανικών επενδύσεων, αρκεί αυτές να εντάσσονται στο πλαίσιο κοινών προμηθειών.
Η κριτική κάνει λόγο για «αντιφάσεις», σημειώνοντας ότι ενώ ο ΓΓ παραδέχεται πως η Γερμανία προτίμησε να προωθήσει τις δικές της εταιρείες μέσω συνεργασιών, το ελληνικό ΥΠΕΘΑ φαίνεται να αποκλείει την εγχώρια βιομηχανία από τον σχεδιασμό.
Το χαμένο στοίχημα των πυρομαχικών και των ΕΑΣ
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της δυσλειτουργίας, σύμφωνα με το άρθρο, είναι το πρόγραμμα των πυρομαχικών 120 χλστ. για τα άρματα Leopard.
Αν και υπήρχε ώριμο επενδυτικό σχέδιο από τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα (ΕΑΣ) για εγχώρια παραγωγή σε ποσοστό 60%, η τελική ελληνική πρόταση στο SAFE φαίνεται να «εξαφάνισε» τις πιστώσεις για την αναβάθμιση των παραγωγικών δυνατοτήτων των ΕΑΣ, αφήνοντας το πρόγραμμα χωρίς εγχώριο βιομηχανικό αποτύπωμα.
Κίνδυνος απώλειας εκατοντάδων εκατομμυρίων
Η έλλειψη συντονισμού μεταξύ ΥΠΕΘΑ και βιομηχανίας ενδέχεται να έχει άμεσο δημοσιονομικό κόστος. Οι αυστηρές προθεσμίες της ΕΕ απαιτούν υπογραφή συμβάσεων έως τις 30 Μαΐου 2026.
Το χρονοδιάγραμμα: Η γραφειοκρατική διαδικασία (προκήρυξη, αξιολόγηση, διαπραγμάτευση) είναι αδύνατον να ολοκληρωθεί εντός τριμήνου, αν δεν έχει προηγηθεί προετοιμασία.
Ο δορυφόρος: Υπάρχει ορατός φόβος να χαθεί η μισή χρηματοδότηση για τον τηλεπικοινωνιακό δορυφόρο, ένα πρόγραμμα ύψους 400 εκατ. ευρώ, λόγω αυτής της καθυστέρησης.
Ο «μύθος» του δημοσιονομικού χώρου
Το άρθρο αμφισβητεί το επιχείρημα του κ. Δένδια και του κ. Οικονόμου περί «περιορισμένου δημοσιονομικού χώρου», αντιτείνοντας ότι η ανάθεση έργων στην εγχώρια βιομηχανία:
Δημιουργεί έσοδα: Μέσω της φορολογίας και των θέσεων εργασίας.
Μειώνει τα κόστη: Λόγω της μακροχρόνιας υποστήριξης (FOS) των συστημάτων από ελληνικά χέρια.
Ενισχύει την τεχνολογία: Αντί για αβέβαια πειράματα μέσω του νέου Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ).
Έκκληση προς το Μαξίμου
Η κριτική καταλήγει με μια αυστηρή συμβουλή προς τον Πρωθυπουργό: οι πράξεις των υπουργών του επί του πεδίου ακυρώνουν το όραμά του για μια ισχυρή αμυντική βιομηχανία. Το SAFE αποτελεί την «λυδία λίθο» που αποκαλύπτει ότι η Ελλάδα παραμένει εγκλωβισμένη σε υπερχρεωμένες κρατικές εταιρείες (ΕΑΒ, ΕΑΣ) που υπολειτουργούν, ενώ αγνοεί τις δυνατότητες της ιδιωτικής πρωτοβουλίας.
Δείτε επίσης:
- Μόλις 787,67 εκατ. ευρώ από πακέτο 74 δισ. παίρνει η Ελλάδα από το SAFE
- Εθνική ασυνεννοησία: Όχι της Κύπρου σε ελληνικό Εθνικό Δορυφόρο μέσω SAFE
- SAFE: «Πόρτα» από την Κομισιόν στo ελληνικό σχέδιο των 2,8 δισ.
