Σε μια βαθιά ιδεολογική και γεωπολιτική μεταστροφή της δημόσιας παιδείας προχωρά η Τουρκία, εισάγοντας ριζικές αλλαγές στη γλώσσα και την ιστορική ορολογία των σχολικών εγχειριδίων. Σύμφωνα με το νέο πρόγραμμα του τουρκικού Υπουργείου Παιδείας, η Άγκυρα επιχειρεί να διαμορφώσει μια νέα εθνική αφήγηση για εκατομμύρια μαθητές, επαναπροσδιορίζοντας τον τρόπο με τον οποίο διδάσκονται η ιστορία, η γεωγραφία και η εθνική ταυτότητα. Στο πλαίσιο αυτό, ο παραδοσιακός γεωγραφικός όρος «Κεντρική Ασία» αντικαθίσταται από το «Τουρκιστάν», μια επιλογή με έντονο παντουρκικό φορτίο που προωθεί την ιδέα της ενότητας του τουρκικού κόσμου.
Η αποδόμηση του Βυζαντίου και η μετονομασία του Αιγαίου
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η απόφαση να εξοβελιστεί ο όρος «Βυζάντιο», ο οποίος αντικαθίσταται από την «Ανατολική Ρώμη». Η κίνηση αυτή απομακρύνει τη νέα γενιά από τη διεθνώς καθιερωμένη ιστοριογραφική έννοια και περιορίζει την αυτοκρατορία αποκλειστικά στη ρωμαϊκή της διάσταση, επηρεάζοντας άμεσα τον τρόπο με τον οποίο οι μαθητές θα αντιλαμβάνονται την ιστορική ελληνική και χριστιανική παρουσία στην περιοχή και την Κωνσταντινούπολη. Παράλληλα, η αναθεώρηση αγγίζει και τη γεωπολιτική ορολογία του Αιγαίου, καθώς το «Αιγαίο Πέλαγος» μετονομάζεται σε «Θάλασσα των Νήσων», υιοθετώντας έναν όρο της τουρκικής αναθεωρητικής ρητορικής.
Η «Γαλάζια Πατρίδα» ως επίσημο κρατικό αφήγημα
Η σημαντικότερη ίσως εξέλιξη αφορά την επίσημη και ενισχυμένη ένταξη του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» («Mavi Vatan») στα σχολικά βιβλία Γεωγραφίας. Πρόκειται για ενίσχυση των ήδη υπαρχόντων αναφορών, στις οποίες η Ελλάδα δεν αντέδρασε ποτέ. Οι τουρκικές θαλάσσιες διεκδικήσεις σε Αιγαίο, Ανατολική Μεσόγειο και Μαύρη Θάλασσα, μαζί με τις έννοιες «Εναέρια Πατρίδα» και «Πράσινη Πατρίδα», παύουν να αποτελούν απλώς στρατηγικά συνθήματα της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας και μετατρέπονται σε επίσημη εκπαιδευτική ύλη.
Με τον τρόπο αυτό, θεσμοθετείται μια νέα γεωπολιτική κουλτούρα για τις επόμενες γενιές, η οποία συνοδεύεται από μια νέα χαρτογραφική πολιτική σε συνεργασία με το Υπουργείο Άμυνας, η οποία περιλαμβάνει νέους χάρτες για την Κύπρο και τον λεγόμενο «Τουρκικό Κόσμο».
Παραποίηση της ιστορικής μνήμης και η σημασία για την Ελλάδα
Οι αλλαγές επεκτείνονται και σε άλλα ιστορικά γεγονότα, με προφανή στόχο την αναδιατύπωση της ιστορικής μνήμης γύρω από την περίοδο των γενοκτονιών. Ο όρος «γεωγραφικές ανακαλύψεις» μετατρέπεται σε «αποικιοκρατικές πολιτικές», το «Αρμενικό Ζήτημα» μετονομάζεται σε «Αβάσιμοι Αρμενικοί Ισχυρισμοί», ενώ ο «Νόμος Εκτοπισμού» βαφτίζεται «Νόμος Μεταφοράς και Εγκατάστασης».
Παρά το γεγονός ότι το πρόγραμμα ενσωματώνει και σύγχρονα αντικείμενα όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η κυβερνοασφάλεια, ο πυρήνας της μεταρρύθμισης παραμένει γεωπολιτικός. Για την Ελλάδα, η εξέλιξη αυτή θεωρείται εξαιρετικά κρίσιμη, καθώς οι αναθεωρητικές θεωρίες της Άγκυρας παύουν να είναι απλώς εργαλεία της επικαιρότητας και ριζώνουν πλέον βαθιά στην κρατική παιδεία της γειτονικής χώρας.
Δείτε επίσης:
- Γεραπετρίτης και Αιγαίο: Μια διαχρονική ολιγωρία με βαρύ τίμημα
- Γεραπετρίτης: Ο νόμος της «Γαλάζιας Πατρίδας» προσκρούει στο Διεθνές Δίκαιο
- Shay Gal: «Τα τουρκικά πλοία που επιβάλουν παράνομους χάρτες δεν θα επιπλέουν για πάντα»
- Εκτός ελέγχου η Τουρκία: Έτοιμη να διεκδικήσει 152 ελληνικά νησιά ως «αμφισβητούμενα»
