Σημαντικές αλλαγές στο καθεστώς λειτουργίας των πολυκατοικιών προωθεί το υπουργείο Δικαιοσύνης, με νομοσχέδιο που φιλοδοξεί να εκσυγχρονίσει το πλαίσιο της συνιδιοκτησίας στην Ελλάδα. Η μεταρρύθμιση, που ακολουθεί τον εκσυγχρονισμό του κληρονομικού δικαίου, στοχεύει στην επίλυση χρόνιων προβλημάτων που αφορούν τη διαχείριση των πολυκατοικιών, τις αποφάσεις των συνιδιοκτητών, τις ενεργειακές αναβαθμίσεις και τη διαχείριση των κοινόχρηστων χώρων.
Άμεσα αναμένεται να συσταθεί νομοπαρασκευαστική επιτροπή, με πρόεδρο αρεοπαγίτη, η οποία θα ολοκληρώσει το έργο της έως τον Σεπτέμβριο. Στόχος είναι το σχετικό νομοσχέδιο να ψηφιστεί μέχρι το τέλος του 2026.
Οι 13 βασικές αλλαγές
- Διευκολύνεται η τροποποίηση των κανονισμών των πολυκατοικιών, ώστε να προσαρμόζονται στις σύγχρονες ανάγκες.
- Ενισχύονται οι μηχανισμοί ταχύτερης επίλυσης διαφορών μεταξύ συνιδιοκτητών, με στόχο την αποσυμφόρηση των δικαστηρίων.
- Ρυθμίζονται ζητήματα που προκύπτουν από τις βραχυχρόνιες μισθώσεις (Airbnb).
- Επικαιροποιούνται οι διατάξεις για την οριζόντια και κάθετη ιδιοκτησία, ώστε ακίνητα που έχουν αγοραστεί με προσύμφωνο να μπορούν να καταχωριστούν στο Κτηματολόγιο και να μεταβιβαστούν.
- Αξιοποιείται το δικαίωμα υψούν και τα αδιάθετα ποσοστά δόμησης μέσω ανακατανομής μεταξύ συνιδιοκτητών ή απόδοσής τους στους οικοπεδούχους.
- Επιτρέπεται η κατάτμηση ή η συνένωση μεγάλων διαμερισμάτων ακόμη και όταν ο κανονισμός της πολυκατοικίας το απαγορεύει, με στόχο την ενίσχυση της προσφοράς κατοικιών.
- Όποιος αγοράζει ακίνητο θα μπορεί να έχει πρόσβαση και στον κανονισμό της πολυκατοικίας.
- Αναμορφώνεται ο ρόλος του διαχειριστή και η διαδικασία είσπραξης των κοινοχρήστων, ώστε να επιταχύνεται η είσπραξή τους.
- Θεσπίζεται η δημιουργία αποθεματικού και η ασφάλιση των πολυκατοικιών για την αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών.
- Αλλάζουν τα ποσοστά που απαιτούνται για τη λήψη αποφάσεων σχετικά με αναγκαίες εργασίες και ενεργειακές αναβαθμίσεις.
- Μειώνονται τα απαιτούμενα ποσοστά ψήφων για αποφάσεις που αφορούν επισκευές, συντήρηση και ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων.
- Διευκολύνεται η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στις στέγες, σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων και αντλιών θερμότητας, ακόμη και όταν υπάρχουν διαφωνίες μεταξύ των ιδιοκτητών.
- Οι διατάξεις της συνιδιοκτησίας προσαρμόζονται στις αλλαγές του κληρονομικού δικαίου.
Τα προβλήματα που επιχειρεί να λύσει το νομοσχέδιο
Σύμφωνα με το υπουργείο Δικαιοσύνης, το ισχύον θεσμικό πλαίσιο παρουσιάζει σοβαρές αδυναμίες που δυσκολεύουν τη λειτουργία των πολυκατοικιών.
Οι αυστηρές απαιτήσεις για την επίτευξη απαρτίας και τη λήψη αποφάσεων, που σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνουν ακόμη και στην απαίτηση ομοφωνίας για την τροποποίηση του κανονισμού, έχουν ως αποτέλεσμα να μπλοκάρονται αναγκαίες επισκευές, παρεμβάσεις συντήρησης και ενεργειακές αναβαθμίσεις.
Παράλληλα, η απουσία σαφούς νομοθετικού πλαισίου για τον ρόλο και τις αρμοδιότητες του διαχειριστή οδηγεί συχνά σε διαφωνίες μεταξύ των συνιδιοκτητών και σε δικαστικές αντιπαραθέσεις, ενώ σημαντικά εμπόδια καταγράφονται και στην εγκατάσταση σύγχρονων ενεργειακών υποδομών, όπως φωτοβολταϊκά, φορτιστές ηλεκτρικών οχημάτων και αντλίες θερμότητας.
Οι βασικοί στόχοι της μεταρρύθμισης
Με το νέο πλαίσιο, το υπουργείο επιδιώκει να απλοποιήσει τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων, να θεσπίσει σαφείς κανόνες για τον ρόλο του διαχειριστή και να εκσυγχρονίσει τους κανονισμούς λειτουργίας των πολυκατοικιών.
Στόχος είναι να περιοριστούν οι συγκρούσεις μεταξύ των συνιδιοκτητών, να προστατευθεί η αξία των ακινήτων και να διευκολυνθεί η ενεργειακή αναβάθμιση του κτιριακού αποθέματος, σύμφωνα με τις σύγχρονες ανάγκες και τους στόχους για μεγαλύτερη ενεργειακή απόδοση.
Δείτε επίσης:
- Eurostat: «Φωτιά» τα ενοίκια στην Ελλάδα – Τρίτη μεγαλύτερη αύξηση στην ΕΕ
- Απόφαση-σταθμός για συνταξιούχους: Ακυρώθηκε αναδρομική περικοπή 34.355 ευρώ από το ΕΤΕΑΕΠ
- Φοιτητικό στεγαστικό επίδομα 2026: Άνοιξε η πλατφόρμα – Ποιοι δικαιούνται έως 2.500 ευρώ
